Bruxelas constata un retroceso na Galiza en sanidade, ensino e innovación

Galiza pasou de ocupar o posto 143 entre as rexións europeas en canto á competitividade no ano 2016 a, en menos dunha década, caer seis postos nesa clasificación: até a posición 149. Un descenso constatado pola Unión Europea no Regional Innovation Scoreboard (Índice de Innovación Rexional). Un completo traballo no que se analiza a capacidade e realidade innovadora de 238 rexións da UE e que clasifica as mesmas en base a 17 indicadores: desde o emprego ligado a I+D até o número de patentes rexistradas ou de persoas con doutorado, pasando pola análise do tecido empresarial ou mercado laboral, a sanidade e tamén a educación. A Galiza ten 87,9 puntos, correspondendo o valor 100 ao conxunto da UE, o que supón atoparse a 12 puntos da media europea. Este documento sinala tres campos nos que a Galiza retrocedeu nestes anos e iso tivo consecuencias na súa propia competitividade como país. A primeira é a saúde. En 2016 a Galiza figuraba na posición número 56 entre as ao redor de 240 rexións europeas analizadas, mais seis anos despois a posición que ocupa é a 59. Cae tres postos. Un total de 186 centros escolares fecharon as súas portas na Galiza desde o ano 2009 Precisamente, a Autoridade Independente de Responsabilidade Fiscal (Airef) situou recentemente Galiza á cola do Estado español a respecto do investimento sanitario. Segundo os datos da Airef, procedentes da liquidación dos orzamentos de 2022, efectuada esta pola Intervención Xeral da Administración do Estado (IXAE), o gasto sanitario por habitante na Galiza ficou en 1.727 euros no ano 2022, 43 euros por baixo da media estatal, fixada en 1.770 euros por habitante. Innovación O mesmo acontece no campo da innovación, onde ese descenso supuxo pasar de ocupar o posto 151 (2016) a caer até o 155 no barómetro de 2022. Tendo os 17 indicadores en conta, o estudo da Unión Europea fixa catro grandes grupos: líderes de innovación (aquí están 38 rexións), innovación sólida (73 territorios), innovación moderada (98) e innovación modesta (29 rexións). A Galiza retrocedeu catro postos nestes anos mentres que a rexión veciña do norte de Portugal experimentou unha importante evolución ao pasar de estar na posición 177 en 2016 a situarse agora na 82. O norte de Portugal avanzou 95 postos no tempo no que a Galiza perdeu catro. E non é o único campo no que acontece isto. Contas fiscalizou 2.500 millóns pagados pola Xunta á sanidade privada nos últimos dez anos Educación Tamén se retrocedeu en educación superior e formación continuada [pasouse de 133 a 136]segundo recolle o mencionado informe europeo. Porén, o retroceso máis importante deuse no campo da educación básica. A Galiza figuraba neste indicador en 2016 entre as 100 primeiras rexións do continente, concretamente no posto 96. Agora está de 149, unha caída de 53 posicións. O norte de Portugal tamén retrocedeu neste indicador, mais en menor medida, e ocupa no ránking a praza 106, o que supón 43 posicións por diante da Galiza. A respecto deste último campo, o ensino, na Galiza produciuse nestes anos un forte descenso no número de centros de educación infantil e de educación infantil e primaria (187 centros menos no ano 2022 en relación a 2008), que veu acompañado dunha caída de 262 unidades en funcionamento en infantil, en primaria e en unidades mixtas infantil/primaria no período sinalado. Xunto a este descenso cómpre mencionar a redución de unidades no caso do bacharelato, tanto ordinario (156 menos) como para persoas adultas (89 menos). E tamén se reducen en 257 as unidades en funcionamento en centros de ESO. Voces de advertencia Son datos que advirten de que a situación na Galiza non vai todo o ben que afirma o Goberno galego. E hai outros documentos que tamén apuntan a esta realidade apuntada polo estudo europeo. Eurostat publica periodicamente estudos e estatísticas que reflicten o PIB per cápita de cada rexión europea axustado en paridade de poder adquisitivo, isto é, tendo en conta os efectos da inflación. No que vén de publicar en abril —e con referencia ao exercicio 2021— mostra como a Galiza fica lonxe da media da Unión Europea (UE). Esta sitúase en 32.400 euros e a galega non chega aos 25.000. Exactamente, 24.900 euros. De ser ese Produto Interior Bruto (PIB) por habitante equivalente a 100, o PIB da Galiza situaríase en 77, o que supón 23 puntos por baixo. Galiza é das rexións da UE con menor inserción laboral na FP Mais a fenda non é só coa media a nivel da UE, tamén coa española. O que equivale a 83% da media da UE, é dicir, a media española a respecto da media da UE é seis puntos superior á galega. Só tres territorios do Estado español igualan ou superan esa media europea: Madrid, Euskadi e Nafarroa. Catalunya está próxima, cun 98 sobre ese 100 de media que representa a Unión Europea. A rexión de Luxemburgo é a máis rica da UE, acumulando unha riqueza de 87.100 euros per cápita —unha vez axustado o poder adquisitivo—, case catro veces maior que a da Galiza. No seu conxunto, a riqueza per cápita retrocedeu na pandemia no conxunto da UE case 4,5%, en contraste co que aconteceu na Galiza, onde esa caída foi de 8%. O impacto non foi menor. 54,5 % dos fogares galegos perderon entre 1.000 e 5.000 euros durante a pandemia. Eurostat dá un toque de atención sobre a baixa inserción laboral Mapa de Eurostat sobre a taxa de empregabilidade en Formación Profesional. As taxas de emprego máis baixas para as persoas recentemente tituladas en Formación Profesional rexistráronse en xeral nas rexións do sur da Unión Europea. O Anuario 2022 de Eurostat constata tamén aquí unha fenda entre o centro e mais norte europeo a respecto do sur. "En 2021, había 19 rexións europeas nas que menos de 57,5% de todos os graduados atoparon traballo", indícase neste documento da UE. Desas 19 rexións, 10 están en Italia, cinco en Grecia, dúas na Francia, unha en Romanía (Sud-Vest Oltenia) e outra no Estado español: a Galiza. As taxas de emprego rexionais máis baixas de titulados rexistráronse en tres territorios italianos: Calabria (33,8%), Campania (31,8%) e Sicilia (27,1%). O extremo contrario é na Alemaña e Suecia, onde en varias das súas rexións "todas as persoas tituladas recentemente [en Formación Profesional] atoparon traballo". O obxectivo: 82% Unha recomendación do Consello de Europa sobre a educación e formación profesional (EFP) estabeleceu un valor de referencia da Unión Europea para os titulados e tituladas recentes de programas de FP. O obxectivo definido por Bruxelas en relación coas persoas de 20 a 34 anos que obtiveran un título de ensino secundario superior ou pos-secundaria de FP é que a taxa de emprego desta faixa de poboación sexa no mínimo de 82% en 2025. Así, a Galiza tería apenas dous anos para chegar a ese 82% de taxa de emprego, partindo de que en 2021 non alcanzaba 57%.