Do mito á traxedia pasando pola Historia

O mito sempre acaba en traxedia, quizais porque o destino persegue incluso as mellores intencións. O proxecto de conformar un país sempre se concibe desde posturas contraditorias, e talvez aí apunta a visión dun Merlín autoritario que, xa de vello, recoñece os seus erros; ou dunha Bibiana asembleísta que se reclúe nos principios para permanecer na pasividade mentres o reino decae. Todos os camiños son difíciles e todas as accións teñen consecuencias: asumilas e aprender da experiencia é tanto un programa político como vital. Morgana en Esmelle / Compañía: Sarabela / Dirección: Ánxeles Cuña / Elenco: Quico Cadaval, Fina Calleja, Fernando Dacosta, Laura Míguez, Sabela Gago e Elena Seijo . A relectura que fai Begoña Caamaño do mito artúrico apela á sororidade como nova forza impulsora do cambio, malia que non cae na inxenuidade de pretender resolver as discordancias que sempre existen entre o pensamento e a práctica. Entre o elitismo e a igualdade sempre se interpón a Historia, e aí comezan as pelexas. O argumento de Morgana en Esmelle comeza cando todo rematou, cando os fracasos comezan a pesar nas traxectorias das personaxes. E daquela, resulta máis doado decatarse de que non todo o que move a Viviana é a forza do ancestral e de que non sempre o progreso está da parte de Merlín. O debate entre ambos personaxes é unha discusión sobre o modelo de sociedade, sobre as formas do entendemento. A oposición entre a busca da felicidade e a procura do poder que podería concederlle esa felicidade á sociedade debe xirar sobre o eixo da ética. E por aí asoman a traxedia e a esperanza na función. A montaxe de Sarabela vai debullando os temas que se van cruzando no relato cunha posta en escena case clásica, espida, limpa, entre o espazo baleiro que Brook reclama para o teatro e a frontalidade discursiva da traxedia grega. E no medio desa austeridade, impón a visión contemporánea das violencias que se dan no amor e na política. O elenco dá corpo así á dialéctica sen subliñados, desde unha estilización que sae á busca da complicidade co público. O contraste axuda a comprender a trama, mais tamén opera como motor de arranque de todo un universo simbólico que abrangue o fundacional e a actualidade, o que o mito se reserva para si e o que comparte co que lemos nos xornais de cada día: desde o asasinato machista á construción europea. E a ornamentación cunqueiriana con que se adorna o argumento proporciona a poesía que debe acompañar toda batalla. Porque toda traxedia, tamén, ten algo de mitolóxico.