Pablo Chouza, director de 'Mexillonaria': "Celia Herbón é unha muller que loita polo benestar do sector bateeiro e da ría de Arousa"

—Como xurdiu esta colaboración? O ano pasado xa tiña este proxecto en mente, mais necesitaba atopar financiamento para poder levalo a cabo. Falei con Mulleres Salgadas para proporlles o proxecto e como lles encaixaba ben dentro do labor que fan decidimos traballar en conxunto e pedir a axuda GALP. Agora mesmo está viaxando por distintos festivais. Por exemplo, hai uns días comunicáronnos que estaba seleccionada para un en Manila (Filipinas). Precisamente, o que falamos sempre no desenvolvemento do proxecto é que, ao tratar un sistema de traballo tradicional como é o cultivo de mexillón, é unha historia moi universal. Mais facémolo desde a perspectiva da transformación que houbo do papel da muller neste sector, pasando de ser maioría nos anos 60 a estar practicamente desaparecidas na actualidade. Sendo de Cabo de Cruz, custoume atopar unha muller que aínda se dedicara a isto. —Aínda así, atopou unha muller nova que está moi implicada. A palabra é implicada. Celia Herbón, ademais de que adora o seu traballo e que desfruta e necesita de ir ao mar, ten esa loita polo benestar do seu sector e da súa ría. E xa non só como profesional, senón como ser humano que vive nesta zona. Actualmente, tal e como estamos coidando as rías en xeral e a de Arousa en particular, acabará sendo un problema para todo o mundo nos próximos anos. Celia traballa moito tanto dentro do mar como fóra, en Mulleres Salgadas. Tanto Celia como eu queríamos falar do papel que xogaron as mulleres na historia do cultivo do mexillón na ría de Arousa desde que se comezou até o día de hoxe. Os homes, cando chegaban a terra, marchaban para a taberna, mais elas volvían de traballar para seguir traballando na casa. Tamén me interesaba ter a perspectiva da ecoloxía, a contaminación e como as administracións están abandonando a construción de embarcacións de madeira. O resultado é que a ría está peor que nunca e a perspectiva para os próximos anos non é boa. E todo isto cóntase desde os ollos de Celia, unha rapaza que medrou co seu avó paseando pola ría de Arousa e mirando como estaban as bateas até hoxe, sendo unha das bateeiras máis importantes da zona. De feito, eu coñecina a ela primeiro e despois de varias conversas sobre o traballo e a ría souben que estaba en Mulleres Salgadas. Tamén se inclúen algunhas declaracións de Xaquín Rubido, presidente da Plataforma en Defensa da Ría de Arousa; de Gerardo Triñanes, carpinteiro naval en madeira; e de Flora Fernández, bateeira xa retirada. —Como foi o proceso de gravación? Comezamos a rodaxe en marzo sen saber se tiñamos financiamento, porque as axudas públicas teñen o seu ritmo, mais tiñamos claro que dunha maneira ou doutra íamos conseguir sacar adiante o proxecto. Iamos ao mar, xunto co resto de persoas que ían traballar, para gravar todos os pasos do proceso. Non é un vídeo didáctico onde se explique como se fai e por que, mais é importante amosar o que implica o traballo e a ría porque é o lugar onde vivimos e traballamos. Por iso tamén hai moitas imaxes da zona desde diferentes puntos de vista. Todo o proceso estivo marcado polo propio cultivo do mexillón: cando se recolle a cría, época de engorde, a recolección...