A variante Delta da Covid-19 será dominante nunhas semanas

Chámase Delta e é a variante de moda do SARS-CoV-2. Xurdiu na India e vai camiño de se converter na dominante do novo coronavirus no mundo debido á súa maior capacidade de transmisión. Segundo confirmou a Organización Mundial da Saúde (OMS), está presente en máis de 70 países. En moitos territorios xa destronou a variante británica, considerada até non hai moito a raíña do contaxio. A variante Delta "estase volvendo máis prominente e dominante nalgunhas zonas e isto é preocupante dada a información que temos sobre a súa transmisibilidade", afirmou o director de Emerxencias Sanitarias de la OMS, Mike Ryan. As autoridades advirten que a evolución da pandemia aínda é moi dinámica debido á capacidade de mutación do virus e á circulación de variantes que cómpre manter baixo vixilancia. É o caso da Delta, un 60% mais transmisíbel que a variante británica, Alfa, detectada por primeira vez no Reino Unido e que é un 50% máis contaxiosa que a cepa orixinal do coronavirus, segundo se demostrou no seu momento. Por iso, a comunidade científica da OMS advirte das consecuencias que pode ter unha redución prematura das restricións en materia de saúde pública ou mesmo declarar unha vitoria precoz contra a pandemia. Apremar unha decisión inmatura neste sentido pode avivar a expansión do virus. Delta, presente na Coruña Este aviso global viuse referendado na Galiza polo equipo científico do proxecto CovidBens que desde abril de 2020 analiza a presenza do coronavirus SARS-CoV-2 nas augas residuais dos municipios da Coruña, Arteixo, Cambre, Culleredo e Oleiros. Desde abril deste ano, ademais de analizar a cantidade de virus que soportan as augas residuais que chegan á Estación Depuradora de Aguas Residuais de Bens, este equipo formado por persoas expertas en microbioloxía, química, bioloxía, enxeñaría informática e matemáticas tamén secuencia o xenoma do virus, detectábel nas augas residuais en calquera das súas variantes. "Todas as semanas facemos miles de lecturas do código xenético do virus e reportamos os datos que obtemos", explica Margarita Poza, coordinadora de CovidBens e investigadora do Instituto de Investigación Biomédica da Coruña (Inibic). "Calquera mutación que poida xurdir nós detectámola. E cada semana descubrimos novas mutacións". Este labor de vixilancia das variantes máis significativas do coronavirus permitiulles detectar nas últimas semanas "indicios de mutacións da variante Delta". Mais os resultados nas augas residuais da semana do 7 ao 11 de xuño tornou a sospeita en certeza. "Xa é seguro. A variante Delta -coñecida como B.1.617.2- está presente na área metropolitana da Coruña porque detectamos unha mutación que está moi por riba da frecuencia normal". E a día de hoxe, engade, "constatamos máis mutacións da Delta", polo que apunta unha presenza crecente. Segundo informa no seu portal web, durante a semana do 7 ao 11 de xuño, o equipo CovidBens secuenciou o material xenético de SARS-CoV-2 procedente de dúas mostras de augas residuais. Nese período analizaron os datos en busca dun total de 80 mutacións de vixilancia recomendada polo Centro Europeo para a Prevención e o Control de Enfermidades (ECDC, polas súas sigas en inglés). Desas 80 mutacións, atoparon 39 nas augas residuais da EDAR de Bens. Algunhas, características dunha variante concreta, e outras, representativas de variantes distintas. É o caso da mutación S:D950N, común na variante Delta mais tamén na B.1.621, localizada por primeira vez en Colombia, cunha frecuencia de 15,6%, a máis destacada por detrás das mutacións que identifican a variante británica, Alfa, cunha frecuencia que supera en todos os casos 70%. Alerta temperá A confirmación da presenza da variante Delta na área metropolitana da Coruña non sorprende á coordinadora de CovidBens. "Era de esperar. En Portugal e no Reino Unido xa é predominante e comeza a aparecer noutros países de Europa. Máis cedo ou máis tarde ía emerxer aquí. A boa noticia, neste caso, é que nós somos capaces de detectar esas mutacións antes de que o sistema sanitario detecte os casos asociados. Isto axuda a que o sistema estea preparado e as autoridades adopten as medidas que estimen oportunas", destaca. A función de alerta temperá é unha das chaves do proxecto CovidBens. Foino á hora de anticipar en varias ocasións un aumento dos contaxios na área sanitaria da Coruña a partir da carga viral detectada nas augas residuais -de novo en aumento- e vaino ser agora, defende Poza, "a nivel xenético, á hora de detectar mutacións e novas variantes que poidan aparecer". En todo caso, en materia de prevención, as decisións correspóndenlles ás autoridades sanitarias, advirte a investigadora do Inibic, quen fai fincapé na maior transmisibilidade da variante Delta e na importancia de impulsar a pauta completa da vacinación. "O que se sabe da variante india é que é máis contaxiosa. Máis aínda que a británica, polo que é de esperar que sexa dominante en pouco tempo". O que urxe agora, di, é a vacinación. "Sobre todo, avanzar na administración da segunda dose. Non está demostrado que a variante Delta produza unha doenza máis grave, pero está probado que para combatela unha persoa necesita a pauta completa da vacina", recalca Margarita Poza. "E se de media, só a metade da poboación está inmunizada fronte a Covid-19 -41,1% na Galiza-, significa que hai outra metade con capacidade para enfermar". Poza alerta da importancia de acelerar a segunda picada e de cumprir cos chamamentos, especialmente tras a confirmación por parte da Consellaría de Sanidade dun aumento do absentismo entre a poboación máis nova. "A medida que baixa o rango idade, a xente é mais reticente e non acode a vacinarse. Pero non cabe máis relaxación. Ten que vacinarse todo o mundo", aconsella a experta en Microbioloxía. Cautela na desescalada O auxe da variante Delta coincide no tempo co avance da desescalada. O Goberno do Estado está piques de resolver a fin do uso da máscara en exteriores ao mesmo tempo que países como Israel recúan para recuperala en espazos interiores. Portugal tamén se viu na obriga de dar marcha atrás e recuperar os fechamentos perimetrais mentres Reino Unido acelerou a vacinación. Polo momento, os datos de secuenciación amosan para o conxunto do Estado unha frecuencia da Delta por baixo de 4%. Na Galiza non hai conclusións máis aló dos 23 casos confirmados por Saúde Pública, mais CovidBens e Epicovigal preparan un algoritmo para coñecer con maior precisión que porcentaxe de contaxios se deben a esta variante emerxente.