A UE responde aos aranceis de Trump: riscos e oportunidades para Galiza nun escenario de guerra comercial

As primeiras medidas da Unión Europea en resposta aos aranceis anunciados polos Estados Unidos tardaron en chegar, mais finalmente esta cuarta feira a comisión Europea informou da imposición, a partir do vindeiro mes de abril, de aranceis por valor de até 26.000 millóns de euros a unha ampla gama de produtos procedentes de territorio estadounidense, nunha listaxe que alcanzará arredor de 7% dos bens importados do país que preside desde xaneiro Donald Trump. Deste modo, o bloque comunitario responderá con contramedidas aos aranceis de 25% que os Estados Unidos aplican desde a cuarta feira ás importacións de aceiro e aluminio da UE, que foron cualificados pola presidenta da Comisión, Ursula von der Leyen, de "inxustificados e prexudiciais para o comercio transatlántico, danosos para as empresas e os consumidores e que a miúdo derivan en prezos máis altos". A Unión Europea responde aos aranceis "inxustificados" de Trump con taxas por valor de 26.000 millóns a partir do 1 de abril As medidas de contraataque da UE buscarán un impacto recíproco, similar ao dos aranceis impostos polos EUA, e terán dúas fases. A primeira, que entrará en vigor o 1 de abril, reintroducirá no bloque de bens sometidos a barreiras de entrada unha listaxe de produtos que xa existía –derivada das anteriores crises comerciais de 2018 e 2020– e estaba conxelada. Nesta fase inicial taxaranse produtos como as embarcacións, o bourbon, os vaqueiros Levi’s ou as motocicletas Harley-Davidson. A segunda fase espérase que estea lista "a mediados do mes de abril", segundo fontes comunitarias. De momento, a listaxe de produtos que potencialmente serán gravados, que van desde a agricultura até o téxtil e as produtos industriais, está aberta ás suxestións dos axentes económicos e dos estados para terminar de perfilar os bens procedentes dos EUA suxeitos a aranceis. Tras estas consultas, a Comisión Europea estabelecerá unha listaxe definitiva de bens, afianzará a base normativa e someterá as medidas a debate no Consello Europeo para contar co apoio dos estados antes de adoptar formalmente a alicación. Consecuencias do conflito O conflito aberto polo presidente Trump, e agora respondido por parte de Bruxelas, terá consecuencias sobre os prezos dos produtos taxados, así como sobre a variade de produtos dispoñíbeis no mercado galego, xa que as empresas importadoras poderían descartar traer determinados bens. Ademais, espérase que entre os produtos introducidos pola UE na listaxe de aranceis aos Estados Unidos na segunda fase estean tamén o aceiro e o aluminio. Neste sentido, Bruxelas recoñece que poderán darse casos nos que se vexan afectadas industrias do territorio comunitario cuxas pezas feitas destes materiais procedan dos EUA. A China e o Canadá impoñen aranceis de represalia aos Estados Unidos Trátase dun sector con importancia na Galiza. Ademais, no plano exportador, segundo os datos proporcionados en febreiro polo Instituto Galego de Promoción Económica (Igape), as empresas galegas exportaron aceiro e aluminio por 42,5 millóns de euros aos Estados Unidos en 2023. Nese exercicio foron 64 compañías con vendas, unha cifra que ascendeu por riba das 80 durante o ano 2024. Por outra parte, nos plans da Comisión Europea, á espera do cumprir co período de consultas, está a imposición de aranceis sobre produtos que van desde os electrodomésticos, os cosméticos e os artigos de coiro até produtos agrícolas e alimentarios como as aves de curral, as noces, os lácteos, as laranxas e o azucre. Se ben isto podería ter consecuencias sobre os prezos, tamén supón unha oportunidade para suplir esas importacións con producións comunitarias, algo beneficioso para sectores produtivos nos que Galiza ten un importante peso como son o do téxtil, o do metal ou o do leite. Até o último momento A Comisión Europea agardou até que os aranceis impostos polos EUA entrasen en vigor para anunciar a súa resposta, nunha estratexia que indica que Bruxelas intentou até o último momento, sen éxito, chegar a un entendemento con Trump no que aínda deposita esperanzas. "Coincide co alcance económico dos aranceis estadounidenses", xustificou Von der Leyen, quen a pesar de todo insistiu en que a UE aposta por "estabelecer un diálogo" que permita unha saída negociada. A Xunta cifra en 300 as empresas galegas que afectarían os aranceis de EUA e un impacto de 200 millóns de euros Por este motivo, a líder comunitaria encargou ao comisario de Comercio, Maros Sefcovic, "retomar as súas conversacións para explorar mellores solucións cos EUA". Sefcovic, que fala en nome dos estados da UE en materia comercial, admitiu a pasada semana que, a pesar dos seus intentos por resolver a crise, debía asumir que o Goberno de Trump "non está implicado" en negociar unha saída. Agora, na súa primeira reacción á formalización dos aranceis ás produción da UE, o comisario avisou de que as negociación bilaterais deberían centrarse en "facer que esta relación sexa máis forte e non máis débil" mais que a estratexia dos EUA vai "na dirección equivocada". Tamén subliñou, no que se refire aos sectores do aceiro e do aluminio, que a UE e os EUA "comparten retos comúns como a sobrecapacidade global dirixida por prácticas non de mercado", nunha acusación velada contra a China. Ademais, insistiu en que a alianza europea é "parte da solución, máis que un problema". Pola súa parte, o ministro español de Industria e Turismo, Jordi Hereu, defendeu esta cuarta feira en Bruxelas a resposta comunitaria e avanzou que o Goberno estatal analizará o seu impacto "sector a sector" e "produto a produto". Reaccións a nivel global Os aranceis dos EUA non só se aplican a produtos da UE, senón que afectan a todo o aluminio e aceiro que chega aos Estados Unidos, principalmente desde o Canadá e México. Neste contexto de guerra comercial a nivel global, o Goberno canadense anunciou esta cuarta feira medidas recíprocas por 19.000 millóns de euros e que entrarán en vigor na quinta feira. A China, que é o maior fabricante mundial de aceiro, "tomará todas as medidas necesarias para salvagardar os seus dereitos e intereses lexítimos", declarou a portavoz do Ministerio de Relaciones Exteriores chinés, Mao Ning. Pola súa parte, o primeiro ministro do Reino Unido, Keir Starmer, afirmou que "todas as opcións están sobre a mesa" para responder aos EUA. O BCE advirte do risco inflacionista A 'zona euro' enfróntase a un nivel de incerteza "excepcionalmente alto" no que as perturbacións relacionadas co comercio ou o gasto militar poden amplificar a volatilidade da inflación, advertiu na cuarta feira a presidenta do Banco Central Europeo (BCE), Christine Lagarde, para quen é "imposíbel" manter sempre a taxa en 2% na contorna actual. A francesa indicou que a meta nos prezos do BCE non significa que o índice se manteña sempre en 2%, senón que, independentemente das perturbacións, a institución debe definir a súa política monetaria para que a inflación "sempre converxa de novo cara ao 2% a medio prazo". "As certezas estabelecidas sobre a orde internacional foron trastornadas. Algunhas alianzas volvéronse tensas mentres outras se estreitaron. Vimos decisións políticas que serían impensábeis hai apenas uns meses", concluíu.