O prezo da vivenda, unha ameaza ao crecemento (e ao benestar)

Os últimos datos de inflación publicados amosan, máis unha vez, que a tendencia ao incremento dos prezos da vivenda continúa desenfreada, medrando moito máis rápido que os salarios. Esta situación está provocando varios efectos que teñen que ver co benestar da maioría da poboación, pero tamén que ameazan o crecemento económico. En termos de benestar, o crecemento do prezo da vivenda por riba dos salarios ten uns beneficiados claros: os propietarios de vivenda que se lucran tanto da súa venda como dos alugueiros. Do lado contrario, cando o prezo da vivenda aumenta por riba dos salarios, provoca que a clase traballadora teña maiores dificultades de acceso a unha vivenda digna e, no caso de poder acceder a ela, reduce a súa capacidade de renda para outras actividades. Precariedade e independencia tardía O primeiro problema afecta sobre todo ás persoas máis novas, con menor aforro acumulado e menores salarios. O continuo crecemento dos prezos da vivenda impide a súa emancipación do fogar familiar pero tamén a precarización das súas condicións de vida pola necesidade de compartir vivendas e de acceder a aquelas de menor calidade. O segundo problema afecta ao conxunto das persoas asalariadas, que ven como cada vez precisan unha maior cantidade do seu salario para afrontar os custos da vivenda. Como consecuencia, teñen máis dificultades para aforrar ou afrontar outros gastos, xeralmente os ligados ao ocio e o benestar: como aumentan os gastos obrigatorios (onde a alimentación e a vivenda son, sen dúbida, os máis obrigatorios) a opción que nos queda é gastar menos naqueles gastos opcionais, xeralmente ligados ao ocio. É dicir, para seguir pagando a vivenda temos que reducir o noso consumo noutros ámbitos e, previsiblemente, vivir peor. Grandes propietarios que non están xerando novo valor engadido dedícanse a extraer rendas crecentes ás persoas con menos recursos Pero esta cuestión non ten só un efecto sobre as persoas que dedican cada vez maior parte da súa renda á vivenda, senón que supón un problema económico xeral na economía, en especial naqueles sectores que ven diminuído o consumo familiar. Nese sentido, o sector inmobiliario vólvese moi parasitario, onde grandes propietarios que non están xerando novo valor engadido se dedican a extraer rendas crecentes ás persoas con menos recursos (que son aquelas que non son propietarias). A maiores, esa extracción de recursos tamén detrae ingresos potenciais a outros sectores. É dicir, controlar os prezos da vivenda non só favorece os arrendatarios, senón tamén o resto de sectores non dependentes do inmobiliario. Hai que ter en conta unha última cuestión ao respecto. Os datos da inflación dos últimos meses indican que o crecemento do prezo da vivenda e as subministracións enerxéticas son os factores fundamentais que están impulsando á alza os prezos. É dicir, non todos os prezos soben por igual, e a vivenda é dos bens e servizos no que máis están aumentando. Como consecuencia desta situación a inflación está mesmo aumentando lixeiramente nos últimos meses por riba de 2%. Esta cifra de 2% é relevante porque é o valor de "inflación aceptada" polos bancos centrais para a súa política de tipos de xuro. Mentres a inflación continúe alta, os bancos centrais terán motivos para non seguir rebaixando os tipos, o que supón dificultar o crédito e, polo tanto, dificultar o crecemento económico. Crecemento económico Esta situación é particularmente relevante na Unión Europea, onde a atonía económica alemá e a progresivo deterioración da economía francesa supoñen un freo ao crecemento do conxunto da unión. Se ben o sur de Europa está mantendo unhas mellores cifras de crecemento que os tradicionais países líderes europeos, o freo das dúas principais potencias dentro da UE supón riscos ligados á caída das nosas exportacións cara a estes países, fundamentais na matriz comercial galega. Tendo en conta esta situación, faise preciso controlar os prezos da vivenda xa non só por unha cuestión inmobiliaria, de calidade de vida ou de acceso a un dereito básico, senón tamén porque potencialmente pode supoñer un freo ao noso crecemento económico. Se ben parece evidente que a vivenda pública é máis precisa ca nunca despois de dúas décadas de bloqueo á súa construción, as medidas que inciden directamente no prezo do alugueiro e a venda de vivenda libre tamén son fundamentais. Ao fin e ao cabo, trátase de escoller entre acrecentar os beneficios dos propietarios ou as rendas de quen non o é.