Cara a un novo ciclo alcista da inflación

O Instituto Galego de Estatística vén de publicar esta semana os datos da inflación para Galiza en agosto, confirmando que se está a producir un novo cambio de tendencia e os prezos volven aumentar de novo a maior velocidade. Como indicador, a variación anual do Índice de Prezos ao Consumo (IPC) o que nos indica é canto se encareceron os produtos entre hoxe e o mesmo mes do ano anterior. Polo tanto, o significado de que o IPC decreza non quere dicir que os prezos baixen, senón que están aumentando a un menor ritmo do que o facían no pasado. Para que os prezos baixen, o IPC debería situarse en valores negativos (o que se coñece como deflación), unha situación á que estivemos próximos durante o ano 2020, pero que agora non se contempla no medio prazo. Polo tanto, os prezos non deixaron de aumentar nos últimos meses, senón que aumentaron máis lento do que o fixeron no ano 2022. Sen embargo, a tendencia comezou a mudar novamente dende o mínimo de xuño deste ano, e existen indicios de que os prezos volverán subir con forza cara final de ano. Combustíbeis fósiles En primeiro lugar, porque os prezos dos combustibles fósiles van volver aumentar pola decisión de Arabia Saudí de reducir a súa produción, o que terá repercusións para as familias e tamén para o mundo do transporte. Así, o prezo do barril de Brent xa aumentou o seu prezo nun 25% nos últimos tres meses, o que se traduce en maiores prezos de gasolina e gasóleo. En segundo lugar, as tensións na produción do gas en Australia, un dos principais produtores mundiais, polas sucesivas folgas nas plantas do país. Se finalmente esta tensión gasista implica novas subas de prezos, o prezo da electricidade volverá aumentar, produto dun modelo europeo de xeración de prezos eléctricos totalmente disfuncional, no que un gas caro remata provocando un elevado encarecemento da electricidade. Como xa sabemos, o encarecemento da electricidade ten efectos fatais sobre a inflación, xa que tanto familias como empresas precisan desta enerxía para o seu funcionamento ordinario. Polo tanto, se a electricidade sube de prezo, nos meses posteriores o prezo do resto de produtos comezará tamén a subir. Ademais, ao achegarse o inverno, as necesidades de produtos enerxéticos van aumentar (polo crecente uso de calefacción), o que agravará o problema do crecemento de prezos. Por último, segundo indica o propio Banco de España, as empresas están aproveitando este contexto para aumentar os prezos en maior medida do que aumentan os seus custos, o que ten como efecto un agravamento da inflación simplemente para aumentar beneficios empresariais, o que redunda nunha menor capacidade de consumo para o conxunto da poboación e, en particular, das persoas asalariadas. A inflación acumulada desde o ano 2021 provocou xa un encarecemento dos prezos dun 14% en Galiza Os prezos da enerxía A inflación acumulada dende o ano 2021 provocou xa un encarecemento dos prezos dun 14% en Galiza, mesmo por riba da evolución do Estado. Mentres esta evolución continúa, poucos son os mecanismos para controlar o aumento de prezos. O principal está a ser aplicado polo Banco Central Europeo mediante a suba do tipo de xuro, co obxectivo de dificultar o acceso ao crédito e, como consecuencia, reducir o consumo e os prezos. Esta medida, máis alá de ter un elevado custo para as empresas e as familias endebedadas (particularmente aquelas que están devolvendo as súas hipotecas), está, no esencial, errando o tiro sobre as causas da inflación. Os prezos enerxéticos son moi inelásticos (é dicir, as persoas consumidoras somos moi insensibles a mudanzas nos prezos, porque queremos seguir empregando ese tipo de produtos, como a electricidade), polo que afogar a capacidade de consumo non soluciona o problema, só agrava as condicións de vida da poboación. A principal preocupación das institucións económicas debe pasar polo control dos prezos enerxéticos, non por querer atacar a inflación xeral, porque é como tentar matar moscas a canonazos, sen arranxar o problema. As consecuencias xa as estamos vendo nos países máis afectados polo novo ciclo inflacionario e os problemas enerxéticos, a comezar por Alemaña, que este ano xa entrou en recesión.