635.000 persoas dedican na Galiza máis de 40% dos seus ingresos a vivenda

Entidades sociais da Galiza, en colaboración coa Escola Técnica Superior de Arquitectura da Universidade da Coruña (UDC), presentaron esta terza feira a exposición #EmerxenciaVivenda na Escola Técnica Superior de Arquitectura, no campus coruñés da Zapateira, como parte da campaña contra a exclusión social dos sectores máis desfavorecidos da sociedade. O director de EAPN Galiza, a Rede Galega contra a Pobreza, Xosé Cuns, explica a Nós Diario que a campaña xorde “da frustración” por non poder transmitir a problemática do acceso á vivenda ás Administracións. “As familias coas que traballamos cada día teñen que escoller entre comer ben ou pagar o alugueiro”, asegura, “por este motivo decidimos expor esta situación a través dunha mostra con fotografías da propia xente afectada, das demandas que temos e cos poucos datos que se publican sobre o tema”, engade. A vivenda nas cidades, cada vez máis un luxo: o aluguer subiu 19% neste mandato Cuns lembra que, segundo o Instituto Nacional de Estatística (INE), “os últimos datos confirman que na poboación en risco de pobreza e exclusión, máis de 635.000, un 36,2% xa ten que dedicar máis de 40% dos seus ingresos á vivenda”, unha situación que está “moi por riba do 30% que indica a Organización para a Cooperación e o Desenvolvemento Económicos (OCDE)”. Ademais, o responsábel de EAPN Galiza engade que á suba da enerxía habería que sumarlle “os problemas para pagar a calefacción e accesibilidade” que teñen na actualidade. Cos datos da última enquisa de condicións de vida, Cuns indica que “notáronse algunhas medidas sociais que se aplicaron”. Porén, agora “coa chegada da inflación, aumentou do 13,2% ao 19% a porcentaxe de persoas que non poden manter quente a súa vivenda en inverno” e “do 4,7% ao 5,4% as familias que na Galiza non poden comer nin carne, nin polo nin peixe cada dous días”. 35% das vivendas da Galiza teñen máis de 50 anos Na exposición pública, ademais, lembran o dato do Observatorio da Vivenda da Galiza, que apunta que o alugueiro medio aumentou no país. Se a renda media mensual era de 472,25 euros en 2022 e pasou a ser de 474,10 euros en 2023. Alén diso, tamén inciden nas dificultades das propias vivendas. Na Galiza, o 43% dos fogares cunha persoa con discapacidade ten barreiras de acceso á vivenda e un 21,5% ten dificultades para desprazarse no interior, segundo o informe Mejor en casa de Provivenda de 2022. Eleccións municipais EAPN Galiza presentou a finais de abril as súas demandas e propostas en relación ás eleccións municipais do 28 de maio. Esta entidade requiriu compromisos en firme ás diferentes formacións políticas que se presentan ante a “gravidade da emerxencia do acceso a unha vivenda digna e accesíbel que xa afecta á maioría das persoas en pobreza” colocando o foco en "asegurar a inclusión residencial". A rede pregúntalles ás distintas formacións políticas que optan a gobernar nos 313 concellos da Galiza que concreten "cantas vivendas se comprometen a facilitar no vindeiro mandato, onde van estar situadas" e "como pensan afrontar cada unha das problemáticas que afectan ao acceso á vivenda digna e accesíbel”. O prezo do aluguer na Galiza sitúase en máximos históricos superando en 10,5% o alcanzado en 2007 “Sabemos que a competencia en vivenda é da Xunta da Galiza, que non fixo nada nestes últimos dez anos”, recoñece Cuns, “mais as Administracións locais tamén son corresponsábeis do que pase na súa localidade”, asegura. Neste sentido, pon como exemplo que hai municipios que anunciaron a construción de vivendas e outros son conscientes de que “teñen vivendas en propiedade”. A Rede require dentro da súa campaña que “polo menos haxa un inmóbel público por cada 10.000 habitantes” e ademais demanda “identificar as vivendas baleiras que se atopen en cada concello”. A inacción da Xunta A Rede tamén lembra que as 3.534 vivendas do parque público de vivenda para aluguer social na Galiza que había en 2019 só supoñían o 0,32% das vivendas principais, tres veces menos que a media estatal de 0,96% e 30 veces menos que no conxunto da Unión Europea (9,3%). A EAPN-Galiza considera a Xunta da Galiza como "un caso grave" por "non exercer as súas competencias nesta materia” ao deixar o Goberno “na inacción o departamento de vivenda, sen fondos nin orzamento para facer vivenda social”. Por este motivo actuaron a nivel estatal con outras entidades “conseguindo algúns adiantos, como a Lei de Vivenda e o Plan Estatal de Vivenda con orzamento propio para familias vulnerábeis”. Esta “recentralización na materia” puxo en primeira liña da actualidade política a problemática. O mercado galego perdeu unha de cada tres vivendas en aluguer desde 2019 “O presidente do Goberno galego hai mes e medio anunciou 1.800 vivendas para o limitadísimo parque de vivenda social galego”, indica Cuns, “agora falta que ese compromiso se materialice, algo que tal e como está o Instituto Galego de Vivenda e Solo é difícil”. O director de EAPN Galiza recorda “o abandono dese departamento, cunha burocracia extrema que mesmo non consegue pagar en tempo en forma unha medida como o bono alugueiro, polo que veremos cal é a súa capacidade”. As vivendas de uso turístico medran 16,4% no último ano O número de vivendas turísticas segue medrando na Galiza. Segundo datos facilitados onte polo Instituto Nacional de Estatística (INE) no último ano, con cifras até o mes de febreiro de 2023, incrementáronse nun 16,4% e situaríanse nun total de 14.775 en todo o país. A nivel xeográfico, o maior número de vivendas turísticas correspóndese cos municipios de costa. Ademais, un 18,3% delas (o que representaría case dúas de cada 10) estarían situadas en tres concellos galegos: Sanxenxo (na comarca do Salnés), con 1.072 vivendas turísticas; Vigo, con 953; e A Coruña, con 683. A continuación aparecen outros concellos como o de Santiago de Compostela, que disporía de 480 vivendas turísticas no mes de febreiro segundo as cifras do INE; O Grove (no Salnés), con 407, e Ribeira (no Barbanza), cun total de 262. 78.69 prazas As vivendas dedicadas ao turismo tamén rexistraron no último ano un aumento de prazas. Neste apartado pasaron a ser un total de 78.069 prazas, diante das 68.563 que había en febreiro de 2022, isto supón un 13,9% máis no dato interanual. Porén, as prazas ofertadas por cada unha das vivendas turísticas na Galiza baixaron. Pasaron a alcanzar as 5,28. Eis un descenso fronte ás 5,40 que había no mesmo mes do ano anterior.