Os traxes de Castelao cobran vida en Compostela

A exposición Traxes e cores de Galiza. A identidade nacional na plástica de Castelao abriu esta segunda feira, 7 de xullo, as súas portas no Colexio de Fonseca, en Santiago de Compostela, e poderá visitarse até o 30 de agosto. A proposta, organizada pola Asociación Traxe Galego co apoio da Universidade de Santiago de Compostela (USC), da Deputación da Coruña e do Concello de Santiago, reivindica a importancia do traxe como símbolo da identidade nacional. A visitante que entre no espazo expositivo de Fonseca atopará 55 manequíns artesanais, con brazos articulados e recubertos de liño do país, que recrean con precisión os traxes tradicionais representados nas obras do artista de Rianxo. A escena complétase con utensilios da vida cotiá, antigüidades e materiais gráficos que nos devolven a un tempo onde o vestir era tamén parte da construción dunha identidade colectiva. Atlántica rende homenaxe a Castelao na súa segunda xornada Un Castelao vivo entre nós A alcaldesa de Santiago de Compostela, Goretti Sanmartín, destacou a Nós Diario a dimensión simbólica desta mostra: “Todo o que se faga para facer de Castelao unha figura viva que ande entre nós é necesario. O que pinta é xente, non só traxes; é un retrato dunha xeografía de Galiza. E iso é memoria, pero tamén é vitalidade”. Detalles da exposición inaugurada no Colexio de Fonseca, en Compostela. (Foto: Arxina) A exposición permite ler a obra de Daniel Castelao desde unha nova óptica: como un arquivo visual e emocional dunha nación en construción. Os traxes non son un fin en si mesmos, senón unha porta de entrada ao país retratado polo autor de Sempre en Galiza. “Aí estamos, o pobo galego representado no seu conxunto. Esa é a fortaleza dunha exposición que cadra coa inauguración da estación [intermodal] Daniel Castelao, facendo que estea nas rúas, connosco”, subliñou Sanmartín na presentación da exposición. Traxes que contan Detrás da mostra está o traballo rigoroso da Asociación do Traxe Galego, entidade que leva anos documentando e reproducindo traxes históricos con base en fontes artísticas e fotográficas. O seu presidente, David Quiñones, explicou a Nós Diario que os 55 traxes expostos cobren todo o arco temporal da obra de Castelao, “desde as primeiras etapas ata as últimas”. Cada peza está contextualizada co seu momento histórico, procedencia xeográfica e función social. “Fixemos unha posta en escena en Fonseca que pon en valor non só os traxes, senón a identidade que representan. Ao longo do ano haberá máis iniciativas, que se suman ás que vimos facendo desde a asociación”, anunciou Quiñones. Detalles da exposición inaugurada no Colexio de Fonseca, en Compostela. (Foto: Arxina) Así mesmo, a narrativa da exposición complétase cunha serie de reproducións da obra gráfica de Castelao en diferentes formatos e tamaños. Pero tamén con ourivaría tradicional, un complemento esencial na construción da vestimenta da época e paneis con información das obras expostas e dos traxes expostos, que van tecendo un relato arredor das cores e das teas representadas. As vitrinas, con material gráfico e documental, están estritamente relacionadas coas pezas do corpus expositivo e o percorrido pola exposición remata cunha peza audiovisual que recolle a esencia do que se pode ver na sala. 'Sempre en Galiza. Sempre con Castelao': un roteiro literario homenaxea o escritor e referente do nacionalismo na Coruña Todos os materiais complementarios contribúen a contextualizar cada figura e cada peza no marco dun relato máis amplo sobre a cultura galega e o seu devir histórico. Un espazo para ver, sentir e aprender Desde a Deputación da Coruña, a área de Cultura tamén xogou un papel clave no apoio ao proxecto. O deputado de Contratación e Patrimonio, Xosé Lois Penas Corral, defendeu nas súas declaracións para Nós Diario que a mostra vai máis aló dunha simple conmemoración: “Castelao é moito máis ca unha efeméride. É unha figura poliédrica: político, debuxante, ensaísta, escritor. Ten todo o sentido que veñamos presentar tamén esta exposición desde Patrimonio porque as súas achegas forman parte do noso patrimonio común, transcenden xeracións e seguirán entre nós”. Penas destacou tamén o valor da exposición como forma de preservar e divulgar o patrimonio inmaterial: “Os traxes son a escusa para falar do tempo, da infancia nas aldeas e nas vilas que moitos de nós vivimos, da vida cotiá da Galiza que Castelao coñeceu e quixo fixar para sempre na súa obra”. Memoria viva que se tece A exposición Traxes e cores de Galiza é unha das numerosas iniciativas celebradas ao abeiro do Ano Castelao, que busca homenaxear e redescubrir a figura de Alfonso Daniel Rodríguez Castelao desde múltiples perspectivas. Neste caso, a través da súa mirada artística, a mostra axúdanos a entender como o traxe tradicional galego, lonxe de ser unha reliquia folclórica, forma parte do tecido comunitario da nosa identidade. A Coral Solfa canta a Castelao nunha homenaxe nacional “Queremos que Castelao se vexa como un patrimonio vivo, non como unha figura do pasado”, insistiu David Quiñones. “Esta exposición é unha forma de lembrar que a arte, a historia e a identidade camiñan da man. E que o que somos hoxe tamén foi vestido e retratado por el”, sentenciou. Representantes institucionais esta segunda feira na inauguración da mostra. (Foto: Arxina) Asociación do Traxe: Un labor continuo de recuperación e posta en valor A exposición Traxes e cores de Galiza insírese nunha longa traxectoria de traballo da Asociación do Traxe Galego, entidade que leva anos promovendo a recuperación e difusión do patrimonio téxtil tradicional do país. Entre as súas actividades máis destacadas figuran exposicións temáticas como a dedicada á fotógrafa Ruth Matilda Anderson –e ao seu traballo fotográfico realizado na Galiza dos anos 20– ou outra dedicada aos pintores do Museo de Pontevedra, como Fernando Álvarez de Sotomayor, Carlos Sobrino, Suárez Castro, Román Navarro ou incluso o propio Castelao. Son artistas do país aos que a asociación acode para reivindicar a vivacidade do traxe, para recuperalo e polo en valor. Ademais das exposicións, a asociación vén de organizar unha pasarela do traxe tradicional en Lugo, titulada 'Aldeáns: Pasarela de traxes tradicionais'. Esta homenaxe viva ao pobo galego e á súa memoria amosou a diversidade dos traxes galegos, con 30 modelos reproducidos a partir da obra de Castelao. Estes proxectos combínanse con accións divulgativas, obradoiros, publicacións e colaboracións con institucións, sempre co obxectivo de preservar e actualizar a memoria da vestimenta tradicional.