A Fiscalía investiga se os municipios máis afectados polos incendios contan con plans de prevención

A Fiscalía Especializada en medio Ambiente e Urbanismo instou os fiscais provinciais desta área a "comprobar" se nos municipios máis afectados pola "desastrosa" situación dos incendios forestais contan con plans de prevención, á vez que os emprazou a reclamar responsabilidades penais a quen tiña a "obriga" de elaborar as devanditas medidas preventivas e non o fixo.

Así consta nun escrito, ao que tivo acceso Europa Press, que o fiscal xefe da devandita Fiscalía Especializada, Antonio Vercher, remitiu a pasada segunda feira a todos os fiscais provinciais de Medio Ambiente. Vercher considera que "é evidente" que "a situación que neste momento [agosto 2025] estamos a sufrir é debido á ausencia ou, no seu caso, a aplicación improcedente dos plans de prevención de incendios". "Pola contra non se explica o que está a pasar", sinala.

Así as cousas, insta os fiscais provinciais a esixir responsabilidades penais a quen tivo a "obriga" de elaborar os devanditos plans de prevención e non o fixeran. E apunta ademais que, nos casos nos que a actuación non poida ser constitutiva de delito, poden informar á "administración sancionadora" correspondente.

Responsabilidade penal

O fiscal xefe recoñece que "é evidente" que os incendios forestais "raramente teñen unha soa causa e que a súa complexidade en ocasións as causas son inabarcábeis, complicándose ademais por factores completamente alleos, tales como o debate político ou por diferentes interferencias estrañas e de distinto tipo, que complican aínda máis a situación".

Con todo, subliña que "existe unha obriga de obxectividade e imparcialidade por parte do Ministerio Fiscal, recoñecida no artigo 124 da Constitución Española", que os obriga a "tomar en consideración aspectos aos que, tradicionalmente, non se fixo alusión ou simplemente non se utilizaron, pero que non son de ningún xeito estraños nunha materia que xa é nova per se".

Así, lembra que "a temática ambiental ten menos de medio século de existencia, por máis que os incendios forestais estivesen de outrora no Código Penal, pero como delitos contra a propiedade". "Nada que ver, por tanto, co que estamos a vivir na actualidade", agrega.

Plans de prevencións

Fontes fiscais precisaron que todos os anos esta Fiscalía Especializada envía escritos á rede de fiscais delegados para que se adopten medidas encamiñadas a previr os incendios. Segundo recolle a misiva asinada a segunda feira, o pasado febreiro elaborouse o informe anual no que se reiterou que "a prevención dos incendios forestais é unha prioridade para esta Fiscalía de Sala".

No escrito consta que en ocasións anteriores o Ministerio Público preguntou aos municipios máis afectados polos incendios no pasado se contaban ou non con plans de prevención. "No ano 2024, pasado algún tempo desde esta iniciativa e ante a situación de seca recorrente, así como as previsíbeis altas temperaturas e a mala limpeza dos montes, e aproveitando o informe que anualmente prepara esta Fiscalía para a prevención de incendios, retomouse o tema", sostén Vercher.

O fiscal xefe explica que dita medida levouse a cabo coa intención de "comprobar" –"á vista da complexa tempada que se aveciñaba"– se se adoptaban as prevencións adecuadas. "Por iso, acordouse a imprescindíbel necesidade de revisar o grao de cumprimento por parte dos consistorios ou entidades obrigadas pola normativa en vigor respecto diso", sinala.

Colaboración do Seprona

Segundo recolle o escrito, a Fiscalía especializada pediu o pasado febreiro ao Seprona da Garda Civil, aos axentes forestais e á Rede de Policía Local que "mediante o uso de drones en zonas de risco de incendios" realizasen un "mapeo do territorio e daqueles puntos que pola súa orografía, superficie forestal, temperatura e outras variables sexan susceptíbeis de ter un risco alto-medio de que estes se produzan".

Vercher recalca que se reclamaron ditas accións coa intención de "combater e previr incendios e verificar a existencia de plans de prevención" nos municipios máis propensos a sufrir incendios forestais.

Ademais, o fiscal xefe apunta que xa entón instouse aos fiscais provinciais a comprobar a existencia de tales plans de prevención nos consistorios da súa provincia. Tamén os emprazou a "estudar" os casos de incendios producidos en lugares nos que non había medidas de prevención "por falta de iniciativa por parte da administración competente".

Responsabilidade autonómica

Neste sentido, Vercher considera necesario "insistir especialmente na problemática dos plans de prevención de incendios", á vista de "a situación desastrosa que se está producindo neste ano –á que non é necesario referirse de maneira específica dado que é de dominio público por estar amplamente cuberta polos medios de comunicación, case sen excepción–".

Así, lembra que a Lei de Montes dispón concretamente que "as comunidades autónomas ante o risco de incendios forestais elaborarán e aprobarán plans anuais para a prevención, vixilancia e extinción de incendios forestais".