O 'divorcio' do PSdeG de Compostela chega ao xulgado coa petición das expulsadas de frear a súa saída

Marta Álvarez, Mercedes Rosón, Mila Castro e Gonzalo Muíños, concelleiras do PSdeG expulsadas do grupo municipal chegan á vista coa dirección do PSOE, o 9 de maio de 2025, en Santiago de Compostela. (Foto: César Arxina / Europa Press)
O ex alcalde Bugallo arroupa ás concelleiras expulsadas e presenta a súa dimisión como senador.

Nunha xornada na que os xulgados de Santiago de Compostela acolleron varias vodas, o PSdeG municipal consumou o seu 'divorcio' durante a vista entre a formación e os e as edís expulsadas, que reclaman medidas cautelares para frear a súa saída do grupo municipal.

O xulgado de instancia número tres acolleu a cita para resolver a petición das concelleiras Mila Castro, Mercedes Rosón e Marta Álvarez, así como do edil Gonzalo Muíños, de impugnar as resolucións da Comisión Federal de Ética e Garantías que ratifican a súa expulsión do PSOE.

O asunto chegou esta sexta feira á xustiza despois de que os catro edís interpuxesen o pasado 17 de marzo unha demanda contra a súa expulsión do PSOE, que lles fora notificada tres días antes.

Todo iso tras meses de enfrontamentos que estalaron o 24 de xuño de 2024, día de San Xoán, nun pleno no que todo o grupo municipal socialista, os e as seis concelleiras, desatendeu a directriz marcada pola dirección local ao votar a favor da ordenanza presentada polo Goberno municipal para desenvolver a regulación das vivendas de uso turístico (VUT) na cidade.

Ese mesmo día a executiva local tiña convocada unha reunión na que decidiu o cesamento do xefe de prensa e da xefa de gabinete do grupo municipal, uns despedimentos que o entón portavoz municipal Gonzalo Muíños negouse a ratificar, motivo polo que foi suspendido de militancia 18 meses. Pola súa parte, a votación no pleno das VUT concluíu cun apercibimento para todas persoas integrantes do grupo municipal.

A partir de aí, mentres que as concelleiras Mila Castro, Mercedes Rosón e Marta Álvarez, xunto ao propio Gonzalo Muíños, acabarían sendo expulsadas por desatender as ordes da dirección ao non participar na reunión na que se procedería ao cambio de portavoz (un encontro sobre o que as expedientadas alegan que a convocatoria fora nula), as outras dous edís, Marta Aval e Guimersindo Guintarte, aliñáronse coa dirección.

Comparecencias nos xulgados

Esta sexta feira aos xulgados de Fontiñas acudiron por parte do Partido Socialista unha avogada de Ferraz, así como a secretaria de Organización do PSdeG de Compostela, Laura Requeixo, quen declarou como testemuña a pedimento do propio partido.

Por parte das catro concelleiras foron citadas como testemuñas o secretario municipal do Concello compostelán, o xefe de prensa do grupo municipal e a xefa de gabinete, así como a que fora secretaria de Organización da agrupación local durante cinco anos, Carmen Fernández Morante.

Tamén declarou como testemuña o que fora alcalde de Santiago de Compostela, Xosé Sánchez Bugallo, quen esta mesma sexta feira presentou a súa dimisión como senador por "coherencia e responsabilidade" e defendeu que as edís electas "gocen de respecto" tendo en conta que responden á "vontade cidadá" mostrada nas urnas.

A expulsión "afecta o mandato representativo"

Precisamente, á saída dos xulgados, o avogado das catro edís expulsadas, Evaristo Nogueira, considerou que a adopción de medidas cautelares que reclaman as catro expulsadas "debería prosperar" porque "afecta o mandato representativo".

"O mandato representativo ten o seu significado porque os cidadáns votaron a un partido político e aos membros dese partido", afirmou para subliñar que "non están xustificadas, en ningún caso, as expulsións".

O avogado sostivo que a non adopción dunha medida cautelar pode provocar que estas concelleiras "non poidan acceder ao 100% da actividade política" como, por exemplo, acudir aos consellos de administración dos diversos órganos dos que forman parte no Concello de Santiago.

"E ese prexuízo é irreparábel, porque a demanda principal pode tardar aproximadamente un ano ou un ano e pico en dilucidarse", dixo para insistir en que "por garantía dese mandato representativo, non só dos afectados, senón tamén dos cidadáns, débese esta medida cautelar".

Nogueira sostivo que se está falando dunha "expulsión" polo feito de "non comparecer a unha reunión á que o portavoz" municipal "non estaba convocado". "Unha reunión, por mandato imperativo e sen ter a competencia, na que a executiva municipal designaba a un novo portavoz cando esa competencia é única e exclusivamente do grupo municipal socialista", subliñou.

Comparecencias

Conforme apuntaron fontes coñecedoras do proceso, na súa declaración, Carmen Fernández Morante, que foi responsábel de Organización durante as etapas como secretarios xerais do PSdeG local tanto de Sánchez Bugallo como de Mila Castro, asegurou, entre outras cuestións, que nas súas etapas no aparello local do partido a executiva local non daba instrucións de voto, senón que o grupo tiña autonomía.

Ademais, estas fontes sinalaron que Fernández Morante declarou pór en coñecemento do partido que, tras as eleccións municipais do 2023 e antes da constitución da xestora que presidiu o actual secretario de Organización do PSOE da Coruña, Diego Fernández, detectou "unha afiliación irregular" de 10% do censo da agrupación local.

Tanto o xefe de prensa do grupo municipal como a xefa de gabinete (cuxos cargos a dirección local pediu cesar, mais o portavoz Gonzalo Muíños negouse a asinar estes despedimentos) trasladaron recibir presións.

Pola súa parte, outras fontes sinalaron que a defensa do PSOE argumentou que o procedemento seguido foi "escrupuloso" e que se fixo con base no regulamento e nos estatutos do propio partido. Ademais, trasladou que o partido actuou "correctamente" e que se lles deu traslado de todas as actuacións ás persoas afectados para que fixesen alegacións.

Estas fontes, que remarcaron que as medidas cautelares resólvense pola forma e non polo fondo do asunto, dixeron que se puxo encima da mesa que non se vulnera ningún dereito das edís, tendo en conta que "seguen sendo concelleiros" mais "non representan ao PSOE".

Pleno municipal

Así as cousas, agora o Concello de Santiago traballa para convocar un pleno extraordinario no que, ademais de puntos como a ordenanza sobre a taxa turística e o cadro de persoal, se tomaría en consideración o paso a non adscritos destas catro concelleiras.

Aínda que a rexedora local, Goretti Sanmartín, explicou a quinta feira que o Goberno local traballaba para convocar este pleno para a próxima semana, queda por ver se hai unha decisión xudicial antes de que este teña lugar que poida afectar ao feito de que teña lugar a sesión ou se o veredicto sobre o asunto chega con posterioridade.