A Lei de amnistía chega ao Congreso antes da sesión de investidura de Pedro Sánchez: estas son as chaves

Francina Armengol, presidenta do Congreso español, fixo público que a cuarta feira comezará a sesión de investidura de Pedro Sánchez (PSOE), na que buscará a súa reelección na Presidencia. Aínda que en principio Sánchez conta cos apoios para ser investido na primeira votación, que decorrerá a quinta feira, grazas aos acordos con Sumar e forzas nacionalistas de Catalunya, Euskadi e a Galiza, amais de Coalición Canaria (CC), hoxe a formación estatal tivo que rexistrar en solitario o Proxecto de lei orgánica de amnistía no Hemiciclo, pedindo que se tramite polo “procedemento de urxencia”. O PSOE pretendía rexistrar a norma pactada coas forzas catalás, Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) e Junts, xunto ao resto de partidos que apoiarán a investidura agás CC. Así e todo, pola mañá o Partido Nacionalista Vasco (PNV) subliñou que aínda non coñecía o contido do documento e que ninguén se puxera en contacto coa formación nese sentido. Amais, a voceira de ERC, Raquel Sans, indicou que apenas recibiran a proposta poucas horas antes, ás 2.30 da madrugada, e que a estaban a revisar para brindarlle o “máximo” de cobertura xurídica e garantir a súa aplicación nos casos nos que a Xustiza española lanzou acusacións de terrorismo. Tampouco descartou que o proxecto fose rexistrado sen a súa sinatura e tratar de mellorar o texto por medio de emendas ao longo da tramitación parlamentaria, e reclamou coordinar a estratexia con Junts. Presos políticos e policías A exposición de motivos da norma, que ocupa a metade da redacción, indica que “unha amnistía é aplicábel no Estado constitucional en circunstancias de especial crise política”, e defende a súa homologación na xurisprudencia da Unión Europea (UE). Asemade, incide en que o “proceso independentista” naceu do “intenso debate sobre o futuro político de Catalunya” pola sentenza do Tribunal Constitucional español en 2010 que recortou o Estatut apoiado pola maioría do pobo catalán en 2006, admitindo a “desafección dunha parte substancial da sociedade catalá cara ás institucións estatais” no marco do proceso, e xustifica a amnistía como unha vía co fin de “estabelecer as bases para garantir a convivencia”. Miguel Tellado eleva o ton contra Pedro Sánchez: "Debería irse deste país nun maleteiro" No articulado da amnistía, que fora rexeitada en distintas ocasións polo PSOE nos últimos anos, sinálase que ficará extinguida a “responsabilidade penal, administrativa ou contábel” de todos os actos entre o 1 de xaneiro de 2012 e o 13 de novembro de 2023 no contexto da consulta do 9 de novembro de 2014 e do referendo de autodeterminación do 1 de outubro de 2017, ademais da súa preparación ou consecuencias. Ao tempo, inclúe a represión das accións que intentaban “reivindicar, promover ou procurar” a independencia, mencionando de forma explícita os delitos de “usurpación de funcións públicas ou de malversación” e á busca de apoio á autodeterminación, “divulgar o proxecto independentista, recoller información ou adquirir coñecemento sobre experiencias similares”. Igualmente, tamén serán amnistiadas as persoas que “prestaran asistencia, colaboración, asesoramento de calquera tipo, representación, protección ou seguridade” ao Executivo catalán liderado por Carles Puigdemont (Junts), a metade do que tivo que marchar ao exilio mentres que o resto foi detido. Estes dous apartados permiten englobar casos de lawfare, a xudicialización da política para perseguir opoñentes. Outros tipos penais comprendidos na amnistía refírense á desobediencia, desordes públicos, atentados contra a autoridade ou resistencia na defensa das votacións, do mesmo xeito que á prevaricación e á “desconsideración ou crítica” contra as autoridades españolas. O sindicato de Vox convoca unha folga xeral contra a amnistía... que sería ilegal En última instancia, a norma beneficiará os policías españois denunciados por actos de violencia cando intentaban evitar o referendo. Fica pendente de comprobar se a todos, pois o caso dos cinco policías pendentes de xuízo por sacar un ollo a Roger Español, un activista que trataba de defender as urnas o 1 de outubro, cunha bala de goma, ten un difícil encaixe na lei, que exclúe “actos dolosos” que produciran mortes, abortos ou lesións fetais, a perda ou a inutilidade dun órgano, membro ou sentido, impotencia, esterilidade ou unha grave deformidade. Tamén veta os “delitos de torturas e tratos inhumanos” ou con motivacións discriminatorias, e sobre o terrorismo, acusación que o sistema xudicial español verteu contra Puigdemont, Tsunami Democràtic ou os Comitès de Defensa de la República, exclúe a súa aplicación só cando haxa sentenza firme e nos casos recollidos na normativa da UE. Malia que a estimación de persoas independentistas represaliadas de Òmnium Cultural alcanza as 4.400 persoas, 1.400 delas condenadas, xulgadas ou investigadas, medios estatais inciden en que será aplicábel a máis de 300 independentistas e 73 policías, citando os negociadores da norma. Os órganos xudiciais terán que aplicar a amnistía ás persoas beneficiadas nun “prazo máximo de dous meses”, e de producirse recursos “non terán efectos suspensivos”, outorgando un “carácter preferente e urxente” á posta en práctica da lei. Á vez, fecha a porta á restitución das multas impostas por estes actos e á reclamación de indemnizacións. A Xustiza española defende a represión O TSXG súmase ao Supremo e carga contra o pacto PSOE-Junts: "O poder xudicial en España é independente" O Tribunal Supremo insistiu hoxe en que a Xustiza española “axústase sempre á legalidade”, definindo como “incompatíbel” coa independencia xudicial “a fiscalización ou supervisión” por “outros poderes do Estado”. Nesa liña, o Tribunal Superior de Xustiza da Galiza subscribiu o comunicado das asociacións de xuíces e xuízas españolas contra o acordo entre PSOE e Junts, cuestionando a introdución de casos de lawfare. Tamén alertou do “grave menoscabo” á separación de poderes a Confederación Española de Organizacións Empresariais, acollendo a narrativa das organizacións conservadoras e de extrema dereita, que xa asumira o Poder Xudicial na súa condena á amnistía. Pola súa parte, a ultraespañolista Vox querelarase contra Pedro Sánchez no Supremo demandando como medida preventiva a suspensión da investidura, e o seu sindicato, Solidaridad, convocou unha folga xeral contra a amnistía o 24 de novembro. O presidente galego, Alfonso Rueda, do PP, criticou que Sánchez non tivera en conta as manifestacións contra a norma, namentres a líder da oposición e do BNG, Ana Pontón, mantivo que devolve á política “o que non se debeu xudicializar”. Para José Ramón Gómez Besteiro (PSOE), a amnistía é a "escusa" do PP para non aceptar o resultado electoral.