O valor da relación comercial entre China e Galiza aumentou en 75% nestes cinco anos

O proxecto do maior fabricante de vehículos eléctricos da China, SAIC Motor, na Galiza, o primeiro no Estado destas características, conta cun orzamento inicial de 200 millóns de euros e prevese a creación de máis de 2.300 empregos directos. Segundo as estimacións dadas a coñecer antonte polo Goberno galego, a previsión de produción anual é de 120.000 vehículos. Esta é a aposta económica máis importante da China na Galiza até o momento mais non a primeira, se ben até o de agora esta presenza traducíase máis ben en compras e adquisicións. A primeira compra importante no país foi en 2013 e por un valor de 54 millóns de euros: a adquisición de Gándara Censa, unha empresa especializada en caldeiraría pesada, agora convertida en Citic Censa e un dos centros neurálxicos desde O Porriño (comarca de Vigo) do plan de expansión do consorcio chinés Citic Heavy Industries. Pouco despois, en 2016, a histórica e prestixiosa conserveira viguesa Albo foi adquirida polo grupo alimentario Xangai Keichuan por un importe que abeiraba os 50 millóns de euros. A fábrica de vehículos eléctricos de SAIC na Galiza: prevense 200 millóns de investimento, 2.300 empregos e 120.000 coches ao ano A terceira das grandes adquisicións chinesas na Galiza completouse hai aínda unhas semanas. O grupo chinés China Road and Bridge Corporation (CRBC) fíxose co 100% das accións do Grupo Puentes, tras adquirir 32,7% do capital aínda propiedade do até o de agora presidente e fundador da compañía galega con sede en Oroso (comarca de Compostela), José Manuel Otero Alonso. Esta compra pon o ramo a un proceso iniciado en 2020, cando CRBC adquiriu 66,54% das accións de Puentes, unha das construtoras máis importantes do país, responsábel de obras públicas como a ponte de Rande ou o viaduto do Eixo, para trazado do tren de alta velocidade en Santiago. Datos: IGE / Gráfico: Nós Diario Mais agora, con SAIC Motor, xa non se trata de comprar senón de asentarse e producir aquí. Diego Sande, profesor de Economía Aplicada e director do Diploma de Especialista en Economía e Política Chinesa na Universidade de Santiago (USC), apunta a que a "fase de proteccionismo" económico na que se entrou a nivel global ten derivadas como esta. "Os aranceis ou as limitacións á entrada de investimento estranxeiro directo (IED) adoptadas pola Unión Europea (UE) para os mercados exteriores levan a países como China a apostar por traer parte do seu proceso produtivo a Europa", indica a Nós Diario en referencia ao proxecto de SAIC para Ferrolterra. Diego Sande, profesor da USC: "Se algún país está a ser relevante durante as últimas décadas nas mudanzas globais é China" Sande indica que "a economía galega non pode vivir de costas á China, que representa ela soa 15% da actividade comercial mundial" e que é un país "chamado a ser cada vez máis relevante". Unha relevancia que, por exemplo, xa se nota nas relacións comerciais coa Galiza e cunha balanza comercial claramente favorábel a Beijing. En 2025 Galiza comprou á China por valor de 2.218 millóns de euros, case o duplo do que lle adquirira en 2020 (1.200 millóns). É o segundo país ao que máis bens e servizos adquirimos despois de Portugal e representa xa ao redor de 10% das nosas importacións. Galiza importa desde China principalmente bens de equipo, maquinaria industrial, compoñentes eléctricos, automóbiles, téxtiles e fibras. Estas compras concéntranse en sectores estratéxicos como a automoción, a biotecnoloxía e a transición verde. Estas son as claves do desembarco das empresas chinesas no mercado galego da automoción: as marcas triplican a súa presenza Galiza exportou o ano pasado á China por valor de 209 millóns de euros (12% máis que en 2000) e actualmente hai 190 empresas galegas con actividade continuada e constante naquel mercado. China é xa o principal socio comercial da Galiza en Asia mais só o 18º a nivel mundial. "Hai moito potencial e moita marxe de medre", considera Sande, que apunta que se ben o interese chinés por comprar na Galiza céntrase en sectores como o primario —leite, peixe e marisco, porcino e aceite suman 158 dos 217 millóns de euros das exportacións galegas a China en 2024— cada vez vai diversificándose máis: "Renovábeis, automoción, tamén cuestións relacionadas coa intelixencia artificial (IA)". Lembra neste punto o interese adunha delegación dunha importante universidade chinesa de visita na USC por coñecer o supercomputador Finisterrae. "China non só interesa en canto a relacións comerciais, tamén en canto a relacións estratéxicas". Para Dolores Riveiro, profesora de Teoría Económica na USC e investigadora do Instituto de Estudos e Desenvolvemento da Galiza (Idega), é importante que en proxectos como o de SAIC "tamén o centro de decisión estea aquí, e os laboratorios de investigación, por exemplo, non só a produción", indica a Nós Diario. Riveiro salienta como na industria de automoción Europa ficou atrasada —"Non somos competitivos, en Asia, América... ninguén merca un vehículo europeo"— e afirma que "é inevitábel ter relacións coa China, e cada vez van ser máis importantes". Datos: Icex / Gráfico: Nós Diario Para o profesor da UVigo Albino Prada, autor d'O regreso de China. A globalización imposíbel, a razón é sinxela: "China é un bo pagador e un xigantesco cliente. Compran moito e pagan ben". O investimento estranxeiro na Galiza caeu en 60% O investimento estranxeiro na Galiza durante 2025 caeu en 59% até situarse nos 236,4 millóns de euros, segundo o balance da Secretaría de Estado de Comercio. Esta cifra supón un forte descenso respecto ao ano anterior, 2024, cando Galiza logrou captar 577 millóns de euros. A caída galega foi máis severa que a media estatal, onde a baixada rexistrada foi de 21,8%. Os investimentos máis importantes en 2025 na Galiza foron os procedentes dos Estados Unidos (con 97,3 millóns de euros), Italia (perto de 26 millóns), Alemaña (24,9 millóns), Portugal (24,4 millóns), Xapón (10,5 millóns) ou Reino Unido (9,6 millóns). Por sectores, o principal destino deses investimentos foi a metalurxia (75 millóns), seguida da enerxía (33,2 millóns); programación, consultoría e outras actividades vinculadas coa informática (28,3 millóns); a fabricación de maquinaria e equipo (26 millóns); comercio almacenista (24,4 millóns) e construción de edificios (21,5 millóns). No que respecta á presenza da China no investimento estranxeiro na Galiza, esta non foi constante, rexistrándose anos de presenza moi discreta e outros cun desembolso importante, como son os 61 millóns de euros do exercicio 2016 ou os 53 millóns de 2011.