O Museo Etnográfico Monte Caxado, 40 anos preservando o patrimonio eumés

O Museo Etnográfico Monte Caxado, nas Pontes (Eume), após celebrar os seus 40 anos de traballo con varias actividades relacionadas coa historia, a evolución e o impacto do museo na comarca, traballa agora nunha publicación que dará conta das súas principais accións nestas catro décadas. "Unha das actividades é a edición dunha publicación especial conmemorativa en papel polos 40 anos, que abranguerá todas as actividades que afrontou o museo nos últimos 40 anos" explica a Nós Diario José María López Ferro, presidente do museo. Outra das actividades previstas é un proxecto enfocado na recuperación, edición e difusión do fondo audiovisual do museo, o cal está composto por cintas VHS das décadas do 1980 e 1990 doadas pola veciñanza. Nestas cintas están documentadas festas, feiras, actos culturais, eventos institucionais e a vida social das Pontes durante un período clave da súa historia recente. O proxecto ten como fin o acceso gratuíto e a conservación do patrimonio audiovisual da comarca. Ribadavia divulga o legado do arqueólogo Manuel Chamoso Lamas O Museo Etnográfico Monte Caxado naceu co inicio do curso escolar 1984/1985 no colexio público Monte Caxado coa idea de José María López Ferro, daquela mestre e agora presidente do museo, de crear un centro etnográfico. A idea propúxose no claustro de profesorado do centro escolar e levouse a cabo. Este proxecto xurdiu á par do proceso de industrialización e da creación dunha mina de carbón a ceo aberto, que puñan en risco de desaparición o patrimonio cultural etnográfico das Pontes: "Nesta industrialización e coas minas de carbón de Endesa moitos lugares eran expropiados e quedaban baixo as máquinas escavadoras. Nese contexto díselle aos rapaces que levasen ao colexio útiles, ferramentas, obxectos da vida cotiá que tivesen na casa", lembra José María López Ferro. Desta forma o museo serviría como unha biblioteca das Pontes e salvagardaría parte do seu patrimonio cultural. O museo foi acollido coas mans abertas na comunidade académica, tanto pais e nais, como profesorado e profesionais non docente. A día de hoxe conta con máis de 4.500 obxectos, 3.300 fotografías antigas e 2.700 documentos. A fundación Para preservar o traballo no tempo, naceu a Fundación Museo Etnográfico Monte Caxado en 2015, co obxectivo de manter activo o proxecto museográfico e darlle continuidade. Alba Rodríguez Saavedra: "Ruth Matilda Anderson comprendeu que non hai unha muller, senón unha pluralidade de mulleres" A fundación foi recoñecida pola Xunta da Galiza como entidade de interese cultural e galego en 2015, o mesmo ano do seu nacemento. Non é até ese momento cando José María López Ferro empeza a obter axudas por parte das institucións. Até entón, resalta, o museo tivo que sobrevivir cos seus recursos. Sinala que moitos centros expositivos da zona teñen este problema tamén e están en risco de desaparición, como o Museo Etnográfico de Meixido, cuxo promotor foi Narciso Luaces, e agora "está desaparecendo". "As pezas estanse deteriorando, non hai apoio público por parte de ningunha Administración para dignificar esa colección etnográfica que está en risco de perderse", denuncia López Ferro. José María López Ferro, catro décadas de compromiso O traballo de José María López Ferro son "40 anos a prol da dignificación da nosa cultura máis recente", como el mesmo recoñece a este xornal. "Un traballo totalmente desinteresado, que levo facendo ao longo destes 40 anos, sen apenas axuda". As iniciativas como esta, sinala, "son iniciativas particulares, as Administracións déixanas máis de lado, non se implican na valorización da nosa cultura".